Osobiste

Smołka Leonard - bibliografia

Z E-ncyklopedia, Historia Kościoła na Śląsku

  • Leonard Smołka, Prasa polska na Śląsku Opolskim 1922-1939, Warszawa-Wrocław 1976, ss. 200, ilustr. 26
  • Między „zacofaniem” a „modernizacją”. Polsko-niemiecki obraz wroga w okresie powstań i plebiscytu na Górnym Śląsku, Wrocław 1992, ss. 106.
  • Edmund Bojanowski i jego korespondencja z lat 1829-1871, [w:] Korespondencja Edmunda Bojanowskiego z lat 1829-1871. Objaśnił, skomentował i zarysem monograficznym poprzedził L. Smołka, Wrocław 2001, t. 1, ss. 5-108.
  • Polska w latach 1918-1939. Wybór tekstów źródłowych do nauczania historii, pod red. W. Wrzesińskiego, oprac. K. Kawalec, L. Smołka i W. Suleja, Warszawa 1986, ss. 420 (w tym L. Smołka, ss. 243-420).
  • Korespondencja Edmunda Bojanowskiego z lat 1829-1871. Objaśnił, skomentował i zarysem monograficznym poprzedził L. Smołka, Wrocław 2001, t. 1: Listy Edmunda Bojanowskiego z lat 1836-1871, ss. 520, 25 ilustr.; t. 2: Listy do Edmunda Bojanowskiego z lat 1829-1868, ss. 687, 1 ilustr.
  • Bojanowski Edmund, Dziennik. Wyd. kompletne rękopisu i luźnych kartek Dziennika wraz z zapisami dziennymi Ochronka Podrzecka 1851-1854 i relacją s. Elżbiety Szkudłapskiej Ostatnie dnie życia i pogrzeb. Objaśnił, skomentował i wstępem poprzedził Leonard Smołka. (Przedmowa: Zenon Kardynał Grocholewski), Wrocław 2009, t. 1: 1853-1855, ss. 800, ilustr.; t. 2: 1856-1860, ss. 816; t. 3: 1861-1866, ss. 782; t. 4: 1867-1871 [z 2 aneksami], ss. 832.
  • Civitate Wratislaviensi Donatus 1993-1997. Nagrody Wrocławia, oprac. wstępu i tekstów poświęconych laureatom tytułu... 1993-1996 oraz Nagrody Wrocławia 1993-1997: L. Smołka; 1997: M. Kaczmarek, K. Nawotka, L. Smołka, Wrocław 1997, ss. 46, ilustr. 5
  • Śląsk a czynniki zewnętrzne w XIX-XX wieku, pod red. [i z przedmową] L. Smołki, Wrocław 1992, ss. 288, 2 nlb
  • Historia i zabytki Oleśnicy. Przewodnik. W 750. rocznicę nadania Oleśnicy praw miejskich (1255-2005). Tekst: Andrzej Paweł Szachnowski, fotografie i rysunki: Zbigniew Podurgiel (konsultacja nauk. Leonard Smołka), Oleśnica 2005, ss. 100, 4 nlb
  • Śląsk, Polska, Niemcy na przestrzeni wieków. Studia historyczne ofiarowane Profesorowi Mieczysławowi Paterowi w osiemdziesiątą rocznicę urodzin, pod red. Teresy Kulak (rec. wyd. Leonard Smołka), Toruń 2008, ss. 413.
  • Reglamentacja wolności prasy polskiej na Śląsku Opolskim (1922-1939), [w:] Śl. Kwart. Hist. „Sobótka”, 1973, nr 1, ss. 53-82
  • Problematyka państwa, narodu i społeczeństwa w polskiej prasie Śląska Opolskiego (1922-1939), [w:] Studia Śląskie, ser. nowa, t. 23 (1973), ss. 169-210
  • Narodowy ruch polski a jego prasa w Niemczech ze szczególnym uwzględnieniem Śląska Opolskiego 1922-1939, [w:] Śl. Kwart. Hist. „Sobótka”, 1978, nr 3, ss. 461-465
  • Sytuacja prawna prasy mniejszościowej w Niemczech w latach międzywojennych, [w:] Komunikaty Mazursko-Warmińskie, 1982, nr 4, ss. 337-346
  • Prasa polska w Niemczech w okresie międzywojennym, [w:] Komunikaty Mazursko-Warmińskie, 1983, nr 1, ss. 85-97
  • Opinia polska w Niemczech wobec hitleryzmu 1922-1939, [w:] Śl. Kwart. Hist. „Sobótka”, 1984, nr 2, ss. 321-336
  • Związek Polaków w Niemczech a opozycja polska [Głos w dyskusji, w:] Dzielnica I Związku Polaków w Niemczech. Materiały z sesji naukowej w 60-rocznicę powstania Dzielnicy I (Śląskiej) Związku Polaków w Niemczech, Opole, 30 marca 1983, pod red. M. Lisa i W. Zielińskiego, Opole 1984, ss. 111-113
  • „Sanacja śląska” czy sanacja na Śląsku?, [w:] Kwartalnik Historyczny, 1984 [druk: 1985], nr 4, ss. 1011-1018
  • Sprawy wrocławskie na łamach „Nowin Codziennych” w latach trzydziestych XX. w., [w:] Z dziejów Wrocławia w XIX-XX. wieku, red. M. Pater (Acta Universitatis Wratislaviensis No 725, Historia XLVI), Wrocław 1985, ss. 99-136
  • Kilka uwag o polskich kanonikach Wrocławia w czasach najnowszych. Przyczynek do problemu: Państwo i Kościół a germanizacja, [w:] Źródłoznawstwo i studia historyczne, pod red. K. Bobowskiego (Acta Univ. Wratislaviensis Nr 1112, Historia LXXVI), Wrocław 1989 [druk: 1990], ss. 331-338
  • Dorobek i postulaty w zakresie edycji źródłowych do dziejów Śląska (1918-1939), [w:] Stan i potrzeby śląskoznawczych badań humanistycznych, red. K. Bobowski, R. Gładkiewicz, W. Wrzesiński, Wrocław-Warszawa 1990, ss. 251-273
  • Biografie trzech proboszczów Śląska Opolskiego. Na marginesie hitlerowskiej polityki przesiedleń ludności polskiej, [w:] Śląsk, Polska, Niemcy, red. K. Matwijowski i W. Wrzesiński (Acta Univ. Wratislaviensis Nr 1100, Historia LXXIV), Wrocław 1990, ss. 257-270
  • Myśli Ślązaków (Korfanty - Hlond – Gawlina) o wojnie i pokoju, [w:] Śląsk wobec wojny polsko-niemieckiej 1939 r., pod red. W. Wrzesińskiego, Wrocław-Warszawa 1990, ss. 43-76
  • Z badań nad kształtowaniem stereotypów etnicznych na Śląsku w początkach XX wieku, [w:] Wokół stereotypów Polaków i Niemców, pod red. W. Wrzesińskiego (Acta Univ. Wratislaviensis Nr 1136, Historia LXXIX), Wrocław 1991, ss. 119-130
  • Śląsk w polskiej opinii publicznej (1918-1922), [w:] Śląsk a czynniki zewnętrzne w XIX-XX wieku, pod red. L. Smołki, Wrocław 1992, ss. 73-84
  • Uniwersytet Wrocławski zapleczem intelektualnym Żor na przełomie XIX i XX wieku, [w:] Materiały z sesji popularnonaukowej „Żory – historia i tradycja”, Żory 1992, ss. 29-50
  • Das Archiv der Universität Breslau (Wrocław) [współaut.: W. Głąb i M. Sztark, [w:] Archivpraxis und Historische Forschung. Mitteleuropäische Universitäts- und Hochschularchive. Geschichte, Bestände, Probleme und Forschungsmöglichkeiten. Hrsg. von K. Mühlberger, Wien 1992, ss. 86-94
  • Trzech ostatnich duszpasterzy Polaków we Wrocławiu przed II wojną światową, [w:] Ludzie śląskiego Kościoła katolickiego, pod red. K. Matwijowskiego, Wrocław 1992, ss. 129-137
  • O Śląsku w Polsce 1918-1922, [w:] Powstania śląskie i plebiscyt w procesie zrastania się Górnego Śląska z Macierzą. Materiały z sesji naukowej historyków powstań śląskich i plebiscytu zorganizowanej w dniach 24-25 kwietnia 1991 roku w Bytomiu oraz na Górze Św. Anny, praca zbior. pod red. A. Brożka, Bytom 1993, ss. 205-219
  • Symbolika polsko-niemieckiego obrazu wroga doby powstań i plebiscytu górnośląskiego, [w:] Wokół stereotypów Polaków i Niemców, pod red. W. Wrzesińskiego, t. 2 (Acta Univ. Wratislaviensis No 1554, Historia CXIV), Wrocław 1993, ss. 213-234
  • Polak wielkich zasług – biskup sufragan diecezji katowickiej Teofil Bromboszcz (1886-1937), [w:] Z dziejów Galicji, Śląska, Polski i Niemiec, pod red. M. Czaplińskiego, R. Gellesa i K. Matwijowskiego (Prace Historyczne IH UWr. 5), Wrocław 1994, ss. 155-166
  • Propagatorzy idei współżycia narodowości – sylwetki dwóch niemieckich duchownych katolickich na Śląsku z przełomu XIX i XX w., [w:] Polska – Kresy – Polacy. Studia historyczne, pod red. S. Ciesielskiego, T. Kulak, K. Matwijowskiego (Acta Univ. Wratislaviensis No 1636, Historia CXVI), Wrocław 1994, ss. 93-98
  • Młodzież miasta Żory (Górny Śląsk) na Uniwersytecie Wrocławskim 1871-1921, [w:] Acta Univ. Wratislaviensis No 1664, Niemcoznawstwo 5, Wrocław 1995, ss. 163-182 [Die Breslauer Universität als intelektuelles Hinterland des oberschlesischen Städtchen Sohrau 1871-1921, Oberschlesisches Jahrbuch]
  • Śląsk i Kościół śląski w najnowszej historii Polski (do 1945 roku), [w:] Żeńskie Zgromadzenia Zakonne w Polsce 1939-1947, t. 9 („Studia i Materiały do Historii Chrześcijaństwa w Polsce”, 9. Komitet red. Adam Chruszczewski [i in.], Katolicki Uniwersytet Lubelski, Instytut Geografii Historycznej Kościoła w Polsce, Red. Wydawnictw KUL), Lublin 1995, ss. 9-22
  • Nowe generacje polskiego duchowieństwa katolickiego na Śląsku, [w:] Kościół katolicki na Dolnym Śląsku w powojennym 50-leciu, pod red. ks. I. Deca i K. Matwijowskiego (Prace Historyczne IH UWr 18), Wrocław 1996, ss. 120-127
  • Bracia Ludwik (1906-1942) i Klemens (1912-1975) Kosyrczykowie. Przyczynek do nowej generacji duchownych katolickich na Śląsku po 1918 roku, [w:] Śl. Kwart. Hist. „Sobótka”, 1996, nr 1-3, ss. 419-425
  • Kazimierz Malczewski (1886-1969) a Śląsk Opolski (1922-1939), [w:] Twórcy polskiej myśli zachodniej. Praca zbior., pod red. W. Wrzesińskiego, Olsztyn 1996, ss. 86-112
  • Die Symbolik des deutsch-polnischen Feinbildes zur Zeit der Aufstände und des oberschlesischen Plebiszits, [w:] „Nachbarn sind der Rede wert”. Bilder der Deutschen von Polen und der Polen von Deutschen in der Neuzeit (Veröffentlichungen der Forschungstelle Ostmitteleuropa an der Universität Dortmund, Reihe B, Bd. 60). Hrsg. J. Hoffmann, Dortmund 1997, ss. 103-127
  • Śląsk – Polska – Niemcy w nowej sytuacji, [w:] Joseph Wittig. Śląski teolog i historiograf. Sympozjum naukowe z okazji otwarcia Domu Wittiga, Nowa Ruda – Słupiec 8-10 V 1997 [tekst i k. tyt. również w jęz. niem.], Nowa Ruda 1997, ss. 37-57
  • Miejsce i rola archiwów uczelnianych we Wrocławiu ze szczególnym uwzględnieniem Uniwersytetu Wrocławskiego, [w:] Archiwa polskie wobec wyzwań XXI wieku. Pamiętnik III Powszechnego Zjazdu Archiwistów Polskich, Toruń 2-4 września 1997, pod red. D. Nałęcz, Warszawa 1998, t. 2, ss. 151-156
  • Archiwalia Wittigowskie w Archiwum Uniwersytetu Wrocławskiego, [w:] II Polsko-Niemieckie Sympozjum Wittigowskie, Nowa Ruda – Wrocław 9-11.09.1999 [tekst i k. tyt. również w jęz. niem., dwa wyd.], Nowa Ruda 1999, ss. 297-317
  • Duchowieństwo śląskie XIX wieku, [w:] Kardynał Melchior von Diepenbrock 1798-1853. Odnowiciel życia religijnego na Śląsku. Red. nauk. M. Kaczmarek, ks. A. Kiełbasa SDS, ks. J. Swastek (Rozprawy Naukowe PFT we Wrocławiu nr 27), Wrocław 2000, ss. 91-110
  • Dokumentacja Edmunda Bojanowskiego dotycząca Zgromadzenia Sióstr Służebniczek NMP na Górnym Śląsku (1865-1868), w: Osiem wieków Ziemi Leśnickiej, pod red. Alberta Lipnickiego, Wrocław 2002 [2003], ss. 251-304, ilustr.
  • O początkach zgromadzenia zakonnego Służebniczek [NMP],[ w:] Wokół historii i polityki. Studia z dziejów XIX i XX wieku dedykowane Profesorowi Wojciechowi Wrzesińskiemu w siedemdziesiątą rocznicę urodzin, pod red. S. Ciesielskiego, T. Kulak, K. Ruchniewicza i J. Tyszkiewicza, Toruń 2004, s. 767-780.
  • Związki Edmunda Bojanowskiego z Janem Koźmianem przed 1855 r. [Z dziejów zgromadzenia zakonnego Służebniczek NMP], Śląski Kwartalnik Historyczny „Sobótka” (Tom dedykowany Profesorowi Adamowi Galosowi z okazji osiemdziesiątej rocznicy urodzin, red. M. Czapliński), r. 59 (2004), nr 3, s. 347-360.
  • Problemy rozwoju zgromadzenia zakonnego Służebniczek NMP w latach 1853-1854, [w:] Studia z dziejów XIX i XX wieku. Pod red. Teresy Kulak (Prace Historyczne IH UWr. [i] Wrocławskiego Towarzystwa Miłośników Historii, t. 37), Wrocław 2005, s. 93-117.
  • Archiwalia IPN a obraz historiografii bez IPN. Na przykładzie badań własnych autora, [w:] W kręgu „Teczek”. Z badań nad zasobem i funkcjami archiwum Instytutu Pamięci Narodowej, pod red. Jerzego Bednarka i Pawła Perzyny, Łódź – Toruń 2006, s. 207-234.
  • Edmund Bojanowski a Śląsk. Początki Zgromadzenia Służebniczek NMP na Śląsku, [w:] 140 lat Służebniczek na Śląsku. Materiały z Sympozjum 9.09.2006 – Leśnica Opolska, wyd. Zgromadzenie Sióstr Służebniczek NMP (Służebniczki Śląskie), Wrocław 2006, s. 35-100.
  • Mortuus przed i po powstaniu aparatu bezpieczeństwa Polski Ludowej na przykładzie dokumentacji Archiwum IPN dotyczącej trzech duchownych, [w:] Między Lwowem a Wrocławiem. Księga Jubileuszowa Profesora Krystyna Matwijowskiego, pod red. Bogdana Roka i Jerzego Maronia, Toruń 2006, s. 259-270.
  • Wokół reakcji władz komunistycznych na list biskupów polskich do biskupów niemieckich z 1965 r. w kontekście strategii i taktyki państwa i Kościoła, [w:] Zakony żeńskie w PRL. Studia i materiały do historii najnowszej żeńskich zgromadzeń zakonnych w Polsce, pod red. Agaty Mirek, Lublin 2008, s. 115-140.
  • Obraz statystyczny korespondencji Edmunda Bojanowskiego w świetle jego zapisów dziennych z lat 1851-1871, [w:] Historiae deditus Profesorowi Adamowi Galosowi w 85. rocznicę urodzin, red. Krystyn Matwijowski, Wojciech Mrozewicz (= Śląski Kwartalnik Historyczny „Sobótka” 2-3/2009), Wrocław 2009, s. 567-576.

Biogramy

  • Rekowski (Styp-Rekowski) Józef, pseud. ks. Rodak (1902-1969), ksiądz, działacz narodowy, więzień obozów koncentracyjnych, [w:] PSB, Wrocław 1988, t. XXXI/1, z. 128, ss. 66-67
  • Robota Władysław (1872-1939), ksiądz, działacz narodowy i społeczny na Górnym Śląsku, [w:] PSB, Wrocław 1988, t. XXXI/2, z. 129, ss. 335-336
  • Bazgier Paweł SDB (1891-1965), misjonarz w Indii, [w:] Słownik Biograficzny Katolickiego Duchowieństwa Śląskiego XIX i XX wieku, pod red. M. Patera, Katowice 1996 (dalej: SBKDS), ss. 20
  • Borzucki Feliks Jerzy (1878-1938), proboszcz, działacz polski, [w:] SBKDS, ss. 44-45
  • Broda Ryszard Romuald (1890-1946), sekretarz biura plebiscytowego w Lublińcu, katecheta, proboszcz, [w:] SBKDS, ss. 50-51
  • Bromboszcz Teofil Aleksander, krypt. T. B. (1886-1937), biskup sufragan katowicki, działacz narodowy i plebiscytowy, [w:] SBKDS, ss. 51-55
  • Bujara Jan (1877-1939), kuratus, literat, publicysta, [w:] SBKDS, ss. 63-64
  • Bujara Piotr SDB (1878-1938), proboszcz, działacz plebiscytowy, profesor i dyrektor gimnazjum, [w:] SBKDS, ss. 64-65
  • Danecki Antoni Jan (1876-1942), proboszcz, działacz plebiscytowy, [w:] SBKDS, ss. 80-81
  • Długosz Franciszek Juliusz (1874-1940), działacz plebiscytowy, proboszcz, więzień obozu koncentracyjnego, [w:] SBKDS, ss. 87-88
  • Drewniok Wiktor (1876-1948), proboszcz, działacz plebiscytowy, [w:] SBKDS, ss. 89
  • Drozdek Paweł (1878-1945), proboszcz, więzień polityczny, [w:] SBKDS, ss. 91
  • Duda Erwin (1911-1942), wikary, więzień obozów koncentracyjnych, [w:] SBKDS, ss. 91-92
  • Guzy Aleksander Wincenty (1902-1958), proboszcz, więzień obozu koncentracyjnego, duszpasterz polonijny, [w:] SBKDS, ss. 126-127
  • Jałowy Roman (1898-1951), duszpasterz polski we Wrocławiu, proboszcz, [w:] SBKDS, ss.146
  • Jędrzejczyk Leopold (1875-1958), proboszcz, działacz narodowy i plebiscytowy, [w:] SBKDS, ss. 153-154
  • Kandziora Jan (1876-1933), działacz plebiscytowy, proboszcz, [w:] SBKDS, ss. 164
  • Klimas Czesław (1865-1937), proboszcz, dziekan, działacz narodowy, poseł, [w:] SBKDS, ss.173-174
  • Kosyrczyk Klemens Norbert, pseud.: Ireneusz Pogodny, Kos, Ksiądz Klemens, Stach Kropiciel (1912-1975), redaktor, pisarz, tłumacz, proboszcz, więzień obozów koncentracyjnych, [w:] SBKDS, ss. 194-195
  • Kosyrczyk Ludwik Stanisław (1906-1942), katecheta i redaktor, [w:] SBKDS, ss. 195-196
  • Koziołek Karol (1856-1938), proboszcz, działacz narodowy, [w:] SBKDS, ss. 199-200
  • Kwapuliński Juliusz (1883-1961), proboszcz, dziekan, [w:] SBKDS, ss. 224-225
  • Łukaszczyk (Lukaszczyk) Paweł (1878-1950), kanonik wrocławski, sędzia Sądu Biskupiego, proboszcz, redaktor, tłumacz i poeta, [w:] SBKDS, ss. 247-249
  • Madeja Józef, pseud.: kpt. Nosek (1907-1971), kuratus, kapelan WP, duszpasterz polonijny, [w:] SBKDS, ss. 253-254
  • Melz Augustyn Walenty (1885-1978), proboszcz, więzień polityczny, [w:] SBKDS, ss. 267
  • Melz Jan (1884-1957), proboszcz, dziekan, działacz narodowy, więzień obozu koncentracyjnego, [w:] SBKDS, ss. 267-269
  • Moc Teodor (1884-1954), proboszcz, [w:] SBKDS, ss. 281-282
  • Netter Jan (1873-1950), proboszcz, obrońca ludności polskiej, [w:] SBKDS, ss. 295
  • Niedźbała Franciszek (1897-1952), kanonik wrocławski, radca duchowny, proboszcz, [w:] SBKDS, ss. 298-299
  • Palarczyk Franciszek (1887-1961), działacz plebiscytowy, kapelan powstańczy, proboszcz, więzień polityczny, [w:] SBKDS, ss. 309
  • Pandel Filip (1886-1959), proboszcz, katecheta, [w:] SBKDS, ss. 312
  • Pawleta Franciszek Ksawery (1880-1959), katecheta, proboszcz, [w:] SBKDS, ss. 315
  • Peikert Alojzy (1898-1959), katecheta, proboszcz, powstaniec śląski, więzień obozu koncentracyjnego, [w:] SBKDS, ss. 317-318
  • Pniok Wilhelm (1897-1958), proboszcz, przewodniczący diecezjalnego Caritasu, [w:] SBKDS, ss. 324
  • Pogrzeba Franciszek (1873-1941), proboszcz, dziekan, działacz narodowy, [w:] SBKDS, ss. 324-325
  • Potyka August Stanisław OP (1875-1938), duszpasterz polonijny, proboszcz, [w:] SBKDS, ss. 330
  • Proksch Henryk (1886-1959), kapelan WP, katecheta, diecezjalny wizytator ds. nauczania religii, kanonik, [w:] SBKDS, ss. 331-332
  • Rak Teodor Marcin (1904-1976), dziekan, proboszcz, kompozytor, [w:] SBKDS, ss. 344-345
  • Rygielski Stanisław Kazimierz OSB (1886-1941), katecheta, działacz plebiscytowy, więzień obozów koncentracyjnych, [w:] SBKDS, ss. 358-359
  • Sikora Józef Paweł (1912-1945), duszpasterz Polaków we Wrocławiu [w:] SBKDS, ss. 375
  • Sobiech Szymon /1749-1832/, moralista, kanonista, długoletni rektor wrocławskiego alumnatu, [w:] SBKDS, ss. 388-389
  • Sossalla Jan Paweł (1908-1979), duszpasterz polski we Wrocławiu proboszcz, dziekan, historyk Kościoła, [w:] SBKDS, ss. 391-392
  • Stateczny Euzebiusz Franciszek OFMObs., krypt. i pseud.: E. S., Korczewski, Ksiądz z..., Sta..., Staropolanin, Vitoslavich (1864-1921), teolog, pisarz, [w:] SBKDS, ss. 395-397
  • Stephan Stanisław (1867-1926), proboszcz, duszpasterz-liturgista, działacz społeczny i polityczny, [w:] SBKDS, ss. 397-398
  • Szajca (Scheitza) Roch SVD (1880-1959), redaktor i historyk, [w:] SBKDS, ss. 411-413
  • Szołtysik (Scholtyssek) Wojciech (Albert) (1889-1956), proboszcz, radca duchowny, więzień polityczny, [w:] SBKDS, ss. 417-418
  • Wilk Karol (1882-1957), historyk Kościoła, dziekan i proboszcz, [w:] SBKDS, ss. 461
  • Wojciech Walenty (1868-1940), biskup tytularny Danaby, sufragan wrocławski, [w:] SBKDS, ss. 466-467
  • Ziegler Franciszek (1867-1933), proboszcz, [w:] SBKDS, ss. 481-482
  • Sossalla Jan Paweł (1908-1979), ks., dr teologii, historyk Kościoła, duszpasterz Polaków we Wrocławiu przed 1945 r., [w ]: PSB, Wrocław 2001, t. XL/4, z. 167, ss. 605-606
  • Rygielski Stanisław Kazimierz OSB (1886-1941), ksiądz katolicki, kapelan wojskowy i powstańczy oraz działacz plebiscytowy, katecheta, więzień obozów koncentracyjnych, [w:] Chorzowski Słownik Biograficzny, Chorzów 2009
  • Sossalla Jan Paweł (1908-1979), ksiądz katolicki, dr teologii, duszpasterz Polaków we Wrocławiu przed 1939 r., duszpasterz głuchoniemych, katecheta, proboszcz, dziekan w Miechowicach (Bytomiu), prałat, historyk Kościoła, [w:] Chorzowski Słownik Biograficzny, Chorzów 2009


Bibliografie podmiotowe - wybrane