Gestapo

Z E-ncyklopedia, Historia Kościoła na Śląsku
Skocz do: nawigacja, szukaj

Gestapo (Geheime Staatspolizei)

Tajna policja polityczna w Niemczech, założona w 1933 roku przez Hermana Göringa; później była podporządkowana szefowi SS (Sztafety Ochronne NSDAP) – Heinrichowi Himmlerowi. Gestapo stanowiło narzędzie terroru partii NSDAP. Partia używała go do walki z opozycją – do wykrywania i systematycznego zwalczania przeciwników reżimu (do zadań Gestapo należało m.in. osadzanie w obozach koncentracyjnych tych, którzy jego zdaniem uchodzili za przestępców politycznych) i do ochrony narodowosocjalistycznego ustroju. W latach 1934-36 Gestapo połączono ze służbą bezpieczeństwa SD (Służba Bezpieczeństwa Reichsführera SS), natomiast od 1936 roku kierowało nim SS (które objęło zwierzchnictwo również nad policją kryminalną i policją bezpieczeństwa). Ostatnim etapem podporządkowania Gestapo i w ogóle aparatu bezpieczeństwa Rzeszy władzom SS było podporządkowanie policji bezpieczeństwa Głównemu Urzędowi Bezpieczeństwa Rzeszy (RSHA), który był jednym z ważniejszych urzędów SS. Zadaniem Gestapo w krajach okupowanych było przede wszystkim zwalczanie ruchu oporu. Stworzyło ono system więzień, sądów doraźnych i sieć konfidentów. Gestapo stosowało szczególnie okrutne metody rozprawiania się z przeciwnikami hitleryzmu w Niemczech i z członkami ruchu oporu na terenach okupowanych. Gestapo zostało uznane za organizację przestępczą podczas procesu przed Międzynarodowym Trybunałem Wojskowym w Norymberdze.

Bibliografia

E. Crankshaw, Gestapo - narzędzie tyranii, Warszawa 1959; Encyklopedia – Historia, Warszawa 1997, s. 326-327.